Μοσχάκης Φώτης : Προτάσεις της Ένωσης Ξενοδόχων Λουτρών Πόζαρ για την Ανάπτυξη του Ορεινού Τουρισμού στην Πέλλα και τη Στήριξη των Μικρών Τουριστικών Επιχειρήσεων

Μετά από επικοινωνία με τον Αντιπρόεδρο της Ένωσης Ξενοδόχων Λουτρών Πόζαρ κ. Μοσχάκη Φώτη μας παρουσίασε τις Προτάσεις για την Ανάπτυξη του Ορεινού Τουρισμού στην Πέλλα και τη Στήριξη των Μικρών Τουριστικών Επιχειρήσεων.

Σχέδιο 1 | Κείμενο Θέσεων

 1. Μικρά ξενοδοχεία και επιχειρήσεις ορεινού τουρισμού

Η τουριστική υποδομή των ορεινών περιοχών της Πέλλας στηρίζεται κυρίως σε μικρά ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια και οικογενειακές επιχειρήσεις. Οι μονάδες αυτές έχουν περιορισμένη χρηματοδοτική δυνατότητα, αλλά καλούνται να καλύπτουν υψηλό κόστος συντήρησης, θέρμανσης, παραγωγής ζεστού νερού χρήσης και συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις της τουριστικής νομοθεσίας.

Οι οριζόντιες ρυθμίσεις που εφαρμόζονται στον τουρισμό δεν λαμβάνουν πάντοτε υπόψη τη διαφορά ανάμεσα στα μεγάλα ξενοδοχεία των ανεπτυγμένων θερινών προορισμών και στις μικρές μονάδες ορεινού τουρισμού της περιφέρειας.

1.1 Πρόσβαση στον Αναπτυξιακό Νόμο και στα επενδυτικά προγράμματα

Οι προϋποθέσεις ένταξης επενδυτικών σχεδίων εκσυγχρονισμού στον Αναπτυξιακό Νόμο δυσκολεύουν την ουσιαστική συμμετοχή μικρών ξενοδοχείων δύο και τριών αστέρων. Η σύνδεση της ενίσχυσης με υποχρεωτική αναβάθμιση κατηγορίας ή με υψηλό ελάχιστο ύψος επένδυσης δεν ανταποκρίνεται στις οικονομικές δυνατότητες και στο επιχειρηματικό μέγεθος των περισσότερων μονάδων της Πέλλας.

Προτείνεται:

• Η δυνατότητα ένταξης μικρών ξενοδοχειακών μονάδων δύο και τριών αστέρων σε επενδυτικά σχέδια ολοκληρωμένου εκσυγχρονισμού, χωρίς υποχρεωτική αναβάθμιση σε ανώτερη κατηγορία.
• Η μείωση του ελάχιστου ύψους επένδυσης για τις πολύ μικρές και μικρές τουριστικές επιχειρήσεις.
• Η πρόβλεψη αυξημένων ποσοστών ενίσχυσης για μονάδες ορεινού και χειμερινού τουρισμού.
• Η κάλυψη επενδύσεων που αφορούν ανακαίνιση, ασφάλεια, προσβασιμότητα, ενεργειακή αναβάθμιση και ψηφιακό εκσυγχρονισμό.

Η ενίσχυση πρέπει να αποσκοπεί στην πραγματική αναβάθμιση της ποιότητας και της ενεργειακής απόδοσης της μονάδας και όχι να εξαρτάται αποκλειστικά από την αλλαγή της κατηγορίας κατάταξής της.

 

 

1.2 Ενεργειακό κόστος και παραγωγή ζεστού νερού χρήσης

Οι επιχειρήσεις ορεινού τουρισμού λειτουργούν σε περιοχές με μακρά και ιδιαίτερα ψυχρή χειμερινή περίοδο. Η ανάγκη συνεχούς θέρμανσης των εγκαταστάσεων και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης αποτελεί βασική προϋπόθεση για την εξυπηρέτηση των επισκεπτών και όχι προαιρετική λειτουργική δαπάνη.

Το κόστος αυτό είναι σημαντικά υψηλότερο από το αντίστοιχο κόστος μονάδων που λειτουργούν σε ηπιότερες κλιματικές συνθήκες. Παράλληλα, σε αρκετές περιοχές οι δυνατότητες εγκατάστασης φωτοβολταϊκών, αντλιών θερμότητας ή άλλων εναλλακτικών ενεργειακών συστημάτων περιορίζονται από την ανεπάρκεια του δικτύου ή από το υψηλό αρχικό κόστος της επένδυσης.

Προτείνεται:

• Η δημιουργία ειδικού προγράμματος ενεργειακής αναβάθμισης για μικρά ξενοδοχεία και καταλύματα ορεινού τουρισμού.
• Η επιδότηση αντλιών θερμότητας, φωτοβολταϊκών για ιδιοκατανάλωση, συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας, θερμομόνωσης και ενεργειακά αποδοτικού εξοπλισμού.
• Η πρόβλεψη αυξημένης ενίσχυσης για επιχειρήσεις που λειτουργούν σε περιοχές με μεγάλη διάρκεια χειμερινής περιόδου.
• Η επιτάχυνση των αναγκαίων παρεμβάσεων στα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να είναι τεχνικά εφικτή η σύνδεση συστημάτων αυτοπαραγωγής.
• Η εξέταση ειδικού μηχανισμού μείωσης του ενεργειακού κόστους για την παραγωγή ζεστού νερού χρήσης και τη θέρμανση των τουριστικών μονάδων ορεινών περιοχών.

 

1.3 ΕΝΦΙΑ μικρών οικογενειακών καταλυμάτων

Πολλές μικρές οικογενειακές μονάδες της περιοχής, παρότι χρησιμοποιούν τα ακίνητά τους αποκλειστικά για επαγγελματική τουριστική δραστηριότητα, επιβαρύνονται με ΕΝΦΙΑ που υπολογίζεται με χαρακτηριστικά κατοικίας.

Η επιβάρυνση αυτή δεν λαμβάνει υπόψη ούτε την επαγγελματική χρήση ούτε την έντονη εποχικότητα και τη χαμηλή δυναμικότητα των μονάδων.

Προτείνεται:

• Η επανεξέταση του τρόπου υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ για τα μικρά, αδειοδοτημένα τουριστικά καταλύματα.
• Η αναγνώριση της πραγματικής επαγγελματικής χρήσης των ακινήτων.
• Η θέσπιση μειωμένου συντελεστή για μικρές οικογενειακές μονάδες ορεινού τουρισμού, ιδιαίτερα όταν το ακίνητο χρησιμοποιείται αποκλειστικά για την άσκηση της τουριστικής δραστηριότητας.

 

1.4 Τέλος Ανθεκτικότητας στην Κλιματική Κρίση

Το Τέλος Ανθεκτικότητας στην Κλιματική Κρίση επιβάλλεται οριζόντια με βάση την κατηγορία του καταλύματος, χωρίς να αποτυπώνει επαρκώς τις μεγάλες διαφορές ανάμεσα στους προορισμούς, στην εποχικότητα και στο είδος του πελατολογίου.

Στις περιοχές ορεινού τουρισμού της Πέλλας, όπου η ζήτηση στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στην εγχώρια αγορά και στις σύντομες διαμονές, η επιβάρυνση επηρεάζει δυσανάλογα το συνολικό κόστος της διαμονής και περιορίζει την ανταγωνιστικότητα των μικρών μονάδων.

Προτείνεται:

• Η επανεξέταση της αρχιτεκτονικής του Τέλους Ανθεκτικότητας στην Κλιματική Κρίση.
• Η συνεκτίμηση της εποχικότητας, της γεωγραφικής θέσης, της δυναμικότητας της μονάδας και της μέσης τιμής διαμονής.
• Η πρόβλεψη μειωμένης επιβάρυνσης για μικρές μονάδες ορεινού και χειμερινού τουρισμού.
• Η ουσιαστική σύνδεση των εσόδων του τέλους με δράσεις ανθεκτικότητας, πολιτικής προστασίας και ενεργειακής αναβάθμισης στους ίδιους τους τουριστικούς προορισμούς.

Το αίτημα δεν αφορά την κατάργηση κάθε σχετικής επιβάρυνσης, αλλά τη διαμόρφωση ενός δικαιότερου και αναλογικότερου συστήματος.

 

2. Κοινωνικός τουρισμός και χρόνος έκδοσης των επιταγών

Τα προγράμματα κοινωνικού τουρισμού αποτελούν σημαντικό εργαλείο κοινωνικής πολιτικής και στήριξης της εγχώριας τουριστικής ζήτησης. Ο χρόνος, όμως, κατά τον οποίο εκδίδονται και ενεργοποιούνται οι επιταγές επηρεάζει καθοριστικά την κατεύθυνση της ζήτησης.

Όταν οι επιταγές εκδίδονται την άνοιξη ή λίγο πριν από την έναρξη της θερινής περιόδου, το μεγαλύτερο μέρος της πρώτης και ισχυρότερης ζήτησης διοχετεύεται στους θερινούς προορισμούς. Μέχρι την έναρξη της χειμερινής περιόδου, σημαντικός αριθμός δικαιούχων έχει ήδη χρησιμοποιήσει την επιταγή του, με αποτέλεσμα το πρόγραμμα να μην αξιοποιείται ισόρροπα από τις επιχειρήσεις χειμερινού τουρισμού.

Παρότι τα προγράμματα μπορεί να έχουν πολυμηνιαία διάρκεια, η ημερομηνία έκδοσης και η επικοινωνιακή τους προβολή διαμορφώνουν στην πράξη τον χρόνο εξαργύρωσης. Για την περίοδο 2026–2027, το πρόγραμμα της ΔΥΠΑ άρχισε τον Μάιο και έχει διάρκεια δεκατριών μηνών, γεγονός που επιβεβαιώνει τη σημασία του χρόνου έναρξης για την κατανομή της ζήτησης.

Προτείνεται:

• Η έκδοση διακριτού αριθμού επιταγών κοινωνικού τουρισμού ειδικά για τη χειμερινή περίοδο.
• Η δέσμευση συγκεκριμένου μέρους του συνολικού προϋπολογισμού για χρήση από την 1η Οκτωβρίου έως την ολοκλήρωση της χειμερινής περιόδου.
• Η παροχή αυξημένης επιδότησης για διαμονές σε ορεινούς και χειμερινούς προορισμούς.
• Η έκδοση των χειμερινών επιταγών σε χρόνο που να επιτρέπει τον έγκαιρο προγραμματισμό των διακοπών και τη συμμετοχή των επιχειρήσεων.
• Η απλούστευση των διαδικασιών συμμετοχής, εξαργύρωσης και πληρωμής των παρόχων.
• Η ταχύτερη εξόφληση των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στα προγράμματα.
• Η διακριτή προβολή των ορεινών και χειμερινών προορισμών στις επίσημες καμπάνιες των προγραμμάτων.

Στόχος είναι τα προγράμματα κοινωνικού τουρισμού να λειτουργούν ως πραγματικό εργαλείο επιμήκυνσης και ισόρροπης κατανομής της τουριστικής δραστηριότητας και όχι να συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης στη θερινή περίοδο.

 

3. Εργαζόμενοι από τρίτες χώρες και χειμερινή τουριστική περίοδος

Οι επιχειρήσεις ορεινού τουρισμού και φιλοξενίας της Πέλλας αντιμετωπίζουν σοβαρή δυσκολία εύρεσης προσωπικού κατά τη χειμερινή τουριστική περίοδο.

Το ισχύον σύστημα εποχικής μετάκλησης εργαζομένων από τρίτες χώρες είναι στην πράξη προσανατολισμένο κυρίως στις ανάγκες της θερινής τουριστικής περιόδου. Δεν υπάρχει αντίστοιχη, λειτουργική πρόβλεψη που να επιτρέπει στις επιχειρήσεις χειμερινού τουρισμού να καλύπτουν εγκαίρως τις ανάγκες τους, κατ’ αναλογία με τις επιχειρήσεις των θερινών τουριστικών προορισμών.

Η αντιμετώπιση του ζητήματος με γενικές κατανομές ανά Περιφέρεια δεν επαρκεί. Στην ίδια Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας συνυπάρχουν οι έντονα θερινοί προορισμοί της Χαλκιδικής και της Πιερίας με τις χειμερινές περιοχές της Πέλλας. Επομένως, οι ανάγκες πρέπει να καταγράφονται ανά Περιφερειακή Ενότητα, τουριστική περίοδο και ειδικότητα.

Προτείνεται:

• Η θεσμοθέτηση ειδικής διαδικασίας εποχικής μετάκλησης εργαζομένων από τρίτες χώρες για τη χειμερινή τουριστική περίοδο.
• Η δυνατότητα υποβολής αιτημάτων σε χρόνο που να επιτρέπει την άφιξη και νόμιμη απασχόληση των εργαζομένων πριν από την έναρξη της χειμερινής περιόδου.
• Ο καθορισμός των διαθέσιμων θέσεων ανά Περιφερειακή Ενότητα, τουριστική περίοδο και ειδικότητα και όχι μόνο σε επίπεδο Περιφέρειας.
• Η πρόβλεψη ειδικοτήτων που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των καταλυμάτων και της εστίασης.
• Η απλούστευση και επιτάχυνση της διαδικασίας έγκρισης, έκδοσης θεωρήσεων εισόδου και ολοκλήρωσης των μετακλήσεων.
• Η δυνατότητα συμμετοχής και μικρών επιχειρήσεων, χωρίς διοικητικές απαιτήσεις που μπορούν να εξυπηρετηθούν μόνο από μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες.
• Η δημιουργία σταθερού ετήσιου χρονοδιαγράμματος, ώστε οι επιχειρήσεις να γνωρίζουν εγκαίρως πότε και με ποιες προϋποθέσεις μπορούν να υποβάλουν τα αιτήματά τους.

Η δυνατότητα νόμιμης και έγκαιρης κάλυψης των κενών θέσεων είναι αναγκαία για να μη μειώνουν οι επιχειρήσεις τη δυναμικότητα, το ωράριο ή το επίπεδο των υπηρεσιών τους κατά την περίοδο αυξημένης ζήτησης.

 

 

4. Πνευματικά και συγγενικά δικαιώματα στις επιχειρήσεις ορεινού τουρισμού

Οι επιχειρήσεις φιλοξενίας του ορεινού τουρισμού καταβάλλουν αμοιβές σε διάφορους οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης για τη χρήση μουσικής και οπτικοακουστικού περιεχομένου, συμπεριλαμβανομένων των τηλεοράσεων στα δωμάτια.

Το σημερινό πλαίσιο δημιουργεί πολυπλοκότητα και σημαντικό κόστος, ιδιαίτερα για τις μικρές μονάδες. Οι χρεώσεις δεν αποτυπώνουν πάντοτε επαρκώς την πραγματική ένταση της δραστηριότητας, τις χαμηλές πληρότητες και την υπολειτουργία των επιχειρήσεων ορεινού τουρισμού κατά μεγάλο μέρος του έτους.

Προτείνεται:

• Η θεσμοθέτηση ενιαίων, σαφών και διαφανών κριτηρίων υπολογισμού των αμοιβών.
• Η συνεκτίμηση της πραγματικής περιόδου λειτουργίας, της πληρότητας, του αριθμού των δωματίων και του μεγέθους της επιχείρησης.
• Η πρόβλεψη αναλογικής μείωσης για τις επιχειρήσεις με έντονη εποχικότητα ή αποδεδειγμένη υπολειτουργία.
• Η δημιουργία ενιαίας διαδικασίας ενημέρωσης και εξόφλησης, ώστε οι επιχειρήσεις να μην αντιμετωπίζουν πολλαπλές και δυσνόητες απαιτήσεις.
• Η διασφάλιση ότι οι αμοιβές ανταποκρίνονται στην πραγματική χρήση του προστατευόμενου περιεχομένου και δεν λειτουργούν ως οριζόντια επιβάρυνση ανεξάρτητα από τη δραστηριότητα της μονάδας.
• Η θεσμοθέτηση αποτελεσματικού μηχανισμού επίλυσης διαφορών πριν από την προσφυγή σε δικαστικές διαδικασίες.

Το αίτημα δεν αμφισβητεί την προστασία των δικαιωμάτων των δημιουργών. Ζητεί ένα απλούστερο, διαφανέστερο και αναλογικότερο πλαίσιο για τις μικρές και εποχικές επιχειρήσεις.

 

 

5. Βραχυχρόνιες μισθώσεις και προστασία της αγοράς κατοικίας

Η ταχεία εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων δεν αποτελεί πλέον μόνο ζήτημα ανταγωνισμού με τα αδειοδοτημένα ξενοδοχεία και τουριστικά καταλύματα. Έχει αποκτήσει ευρύτερες κοινωνικές και οικονομικές διαστάσεις.

Η εκτεταμένη μεταφορά κατοικιών από τη μακροχρόνια στη βραχυχρόνια μίσθωση μπορεί να περιορίζει την προσφορά διαθέσιμων ακινήτων, να αυξάνει τα ενοίκια και να δυσκολεύει τη στέγαση εργαζομένων, νέων οικογενειών και μόνιμων κατοίκων. Στις τουριστικές περιοχές, η έλλειψη κατοικιών επιδεινώνει και το πρόβλημα στελέχωσης των επιχειρήσεων.

Παράλληλα, απαιτείται ουσιαστικός έλεγχος για τη φορολογική συμμόρφωση, τη δηλωμένη δυναμικότητα, τις συνθήκες ασφάλειας και την πιθανή παροχή πρόσθετων υπηρεσιών που προσδίδουν στη δραστηριότητα επαγγελματικά χαρακτηριστικά.

Προτείνεται:

• Η δημιουργία εθνικού συστήματος παρακολούθησης της δυναμικότητας των βραχυχρόνιων μισθώσεων ανά περιοχή.
• Η δυνατότητα επιβολής ανώτατου αριθμού ακινήτων ή κλινών βραχυχρόνιας μίσθωσης σε κάθε περιοχή.
• Ο καθορισμός του ανώτατου ορίου με αντικειμενικά κριτήρια, στα οποία θα περιλαμβάνονται η διαθεσιμότητα κατοικιών για μακροχρόνια μίσθωση, η εξέλιξη των ενοικίων, η φέρουσα ικανότητα του προορισμού και η δυναμικότητα των αδειοδοτημένων τουριστικών καταλυμάτων.
• Η εξέταση σύνδεσης του επιτρεπόμενου αριθμού κλινών βραχυχρόνιας μίσθωσης με ποσοστό επί της νόμιμης ξενοδοχειακής και τουριστικής δυναμικότητας κάθε περιοχής.
• Η δυνατότητα προσωρινής αναστολής νέων εγγραφών στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής όταν διαπιστώνεται σοβαρή πίεση στην αγορά κατοικίας.
• Η υποχρεωτική διασταύρωση των στοιχείων των ψηφιακών πλατφορμών με την ΑΑΔΕ και τις λοιπές αρμόδιες αρχές.
• Η ενίσχυση των ελέγχων για αδήλωτη δραστηριότητα, μη δηλωμένα εισοδήματα και παροχή μη δηλωμένης εργασίας ή υπηρεσιών.
• Η εφαρμογή αντίστοιχων φορολογικών, ασφαλιστικών και λειτουργικών υποχρεώσεων όταν η δραστηριότητα έχει οργανωμένο και επαγγελματικό χαρακτήρα.
• Η πλήρης εφαρμογή των απαιτήσεων ασφάλειας, υγιεινής και προστασίας των επισκεπτών.

Η ρύθμιση των βραχυχρόνιων μισθώσεων δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως προστασία ενός επιμέρους επαγγελματικού κλάδου. Αποτελεί ζήτημα στεγαστικής πολιτικής, κοινωνικής συνοχής, φορολογικής ισότητας και εύρυθμης λειτουργίας της τουριστικής αγοράς.

 

-------------------------

To Almopia24.gr θεωρεί δικαίωμα του κάθε αναγνώστη να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, τονίζουμε ρητά ότι αυτό δε σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές, καθώς αυτές εκφράζουν τον εκάστοτε χρήστη, σχολιαστή ή αρθρογράφο.